Ekspertët e sigurisë kibernetike paralajmërojnë se disa aplikacione të zakonshme në smartfonë mund të përbëjnë një kërcënim serioz për privatësinë, financat dhe sigurinë fizike të përdoruesve. Studimet dhe analizat e fundit nxjerrin në pah disa emra të përsëritur që duhet të hiqen menjëherë nga pajisjet.
Midis aplikacioneve më problematike që përmenden shpesh janë:
• Weather Now+ — aplikacion moti që kërkon vazhdimisht akses në vendndodhje dhe dërgon të dhëna në servera të panjohur; analiza ka treguar gjithashtu praninë e kodeve për minierimin e kriptomonedhave, që ngadalësojnë dhe dëmtojnë pajisjen.
• XCall Recorder 2025 — regjistrues thirrjesh që transmeton fshehurazi regjistrimet në servera të largët, duke rrezikuar biseda private dhe të dhëna të ndjeshme.
• Beauty360 Camera — aplikacion “për përmirësim selfiesh” që kërkon leje për kamerë, mikrofon dhe galeri dhe mund të përmbajë elemente spiunazhi të shpërndara përmes rrjeteve të reklamave.
• Battery Saver Pro — i paraqitur si optimizues baterie, por në praktikë injekton reklama, akseson SMS dhe kontakte, dhe në raste është përdorur për dërgimin e mesazheve me pagesë pa dijeninë e përdoruesit.
• TikTok Lite Clone — kopje e rreme e aplikacionit të njohur që shfrytëzohet për vjedhjen e fjalëkalimeve dhe të dhënave nga aplikacione të tjera (WhatsApp, Instagram etj.).
Ekspertët: si t’i identifikoni dhe çfarë të bëni
Sipas specialistëve të sigurisë, sinjalet paralajmëruese që duhet t’ju shtyjnë të hiqni një aplikacion janë: kërkesë për leje të tepruara (p.sh. akses në SMS, mikrofon, kontaktet pa arsye të qarta), ngadalësim i pazakontë i telefonit, konsum i lartë baterie pa shkak dhe bill-e të panjohura në faturën mobile.
Këshilla praktike:
1. Hiqni aplikacionet të dyshimta — nëse nuk i njihni ose i keni instaluar rastësisht, fshini.
2. Kontrolloni lejet (permissions) — në Cilësimet e telefonit, shikoni cilat aplikacione kanë akses në vendndodhje, mikrofon, SMS e kontakte; revokoni lejet e panevojshme.
3. Instaloni vetëm nga dyqanet zyrtare (Google Play, App Store) dhe kontrolloni vlerësimet dhe komentet.
4. Përdorni një aplikacion anti-malware të njohur për skanim të rregullt.
5. Përditësoni sistemin dhe aplikacionet — patch-et e sigurisë i mbyllin shumë dobësi.
6. Aktivizoni autentifikimin me dy hapa (2FA) për llogaritë kryesore dhe përdorni menaxher fjalëkalimesh.
7. Shikoni faturat mobile / pagesat për transaksione të paautorizuara dhe kontaktoni operatorin në rast dyshimi.
Autoritetet dhe industrinë
Analistët kërkojnë rritje të kontrollit të aplikacioneve që hyjnë në tregje të aplikacioneve dhe transparencë më të madhe nga zhvilluesit. Përdoruesit, ndërkohë, duhet të jenë vigjilentë: ajo që duket si një mjet i dobishëm mund të jetë maskë për një program keqdashës.
Në fund, specialistët nënvizojnë: privatësia dhe siguria personale fillojnë me zgjedhjet e vogla — si cilësimi i lejeve apo fshirja e një aplikacioni të dyshimtë. Mos i lini telefonat tuaj të bëhen dera hyrëse për keqdashësit.
