Nga një thriller spiunazhi me Ukrainën te fjalimet me ton ushtarak dhe fushata të ashpra kundër opozitës së brendshme, Hungaria e Viktor Orbán po kalon një nga periudhat më të tensionuara të dekadës së fundit. Kriza aktuale po shpaloset mes akuzave për spiunazh, dëbimesh diplomatike dhe paralajmërimesh për një “fazë lufte”, teksa vendi lëkundet mes rrugës demokratike dhe një modeli gjithnjë e më autoritar.

Skandali i spiunazhit me Ukrainën

Për herë të parë që nga pushtimi rus i Ukrainës, dy vende fqinje dhe anëtare të NATO-s, siç është rasti me Hungarinë, janë përplasur publikisht për çështje të spiunazhit. Të premten e kaluar, shërbimi sekret ukrainas SBU njoftoi arrestimin e dy shtetasve ukrainas të dyshuar se spiunonin për Hungarinë në rajonin e Zakarpatias, në kufi me Hungarinë. Sipas SBU, ata mblidhnin të dhëna mbi lëvizjet e ushtrisë, tregtinë e armëve dhe sjelljen e mundshme të popullsisë në rast të një pushtimi të mundshëm hungarez.

Menjëherë pas publikimit të lajmit, Budapesti zyrtar reagoi ashpër. Ministri i Jashtëm Peter Szijjártó shpalli “non grata” dy diplomatë ukrainas, duke i akuzuar për spiunazh dhe e cilësoi veprimin si një përpjekje për të goditur Hungarinë pse ajo mbron paqen. Ndërkohë, kryeministri Viktor Orbán e përdori rastin për të forcuar pozicionin e tij skeptik ndaj anëtarësimit të Ukrainës në BE, duke paralajmëruar se Hungaria mund të mbajë një referendum kombëtar për këtë çështje, i mbushur me retorikë nacionaliste dhe pro-ruse.

Lamtumirë mentalitetit të paqes?

Një tjetër element që ka ngritur shqetësime është publikimi i një fjalimi të ministrit të Mbrojtjes, Kristóf Szalay-Bobrovniczky, i regjistruar në prill 2023 dhe bërë publik tani nga opozitari Péter Magyar – një figurë në rritje që kryeson partinë e re opozitare TISZA. Në fjalim, ministri përshkruan kalimin e Hungarisë në “fazën zero të luftës”, duke e shpallur përfundimisht fundin e politikës së paqes, pa dhënë sqarime konkrete se për çfarë lufte bëhet fjalë.

Deklarata e tij kontraston drejtpërdrejt me qëndrimin zyrtar të Orbán, që ka pozicionuar veten si lideri europian që “kundërshton përfshirjen në luftë”, ndërsa në realitet retorika dhe veprimet e qeverisë së tij i afrohen gjithnjë e më shumë një klime militariste dhe autoritare.

Luftë ndaj opozitës së brendshme

Në të njëjtën kohë, autoritetet hungareze kanë nisur një hetim të dyshimtë penal ndaj Péter Magyar, tashmë rivali kryesor i Orbán për zgjedhjet e ardhshme. Opozita e ka cilësuar këtë një shpallje lufte politike, ndërsa komentues të pavarur flasin për përdorim të institucioneve të drejtësisë si armë për të shtypur zërat kundërshtarë.

Fushata e qeverisë për të ndikuar opinionin publik përmes propagandës pro-ruse, përplasjet me BE-në dhe NATO-n, dhe përpjekjet për të përqendruar pushtetin, e kanë çuar Hungarinë në një pikë kyçe.

Hungaria në udhëkryq

Me skandale të njëpasnjëshme që përfshijnë diplomacinë, sigurinë kombëtare dhe lirinë e brendshme politike, Hungaria është përballë një pyetje madhore: A do të mbetet një demokraci pluraliste anëtare e BE-së dhe NATO-s, apo do të rrëshqasë në një model autoritar të ngjashëm me atë të Kremlinit?

Zhvillimet e ditëve në vijim do të jenë vendimtare për drejtimin që do të marrë vendi. Ndërsa retorika ashpërsohet dhe tensionet rriten, Hungaria po shkon gjithnjë e më shumë drejt një pike pa kthim.