Washington/Bruksel, 5 gusht 2025 – Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka ngritur tensionet tregtare me Bashkimin Evropian, duke kërcënuar me tarifa të ashpra 35% ndaj produkteve evropiane nëse BE-ja nuk i përmbush investimet e premtuara prej 600 miliardë dollarësh në Shtetet e Bashkuara.

“Ata më dhanë 600 miliardë dollarë dhe kjo është një dhuratë. Mund t’i përdor për çfarë të dua. Ata na kanë shfrytëzuar për kaq shumë vite – është koha të paguajnë”, deklaroi Trump për CNBC, duke nënvizuar se tarifat e ashpra do të jenë përgjigjja në rast se premtimet nuk mbahen.

Shifra të diskutueshme dhe tension i ri tregtar

Trump pretendon se marrëveshja është një zotim konkret i BE-së për të investuar në SHBA, ndërsa Komisioni Evropian ka mohuar një angazhim të tillë zyrtar, duke theksuar se bëhet fjalë vetëm për shprehje interesi nga kompanitë private evropiane, jo për një premtim të garantuar nga BE-ja.

Zyrtarë të BE-së sqaruan për mediat gjermane, si Die Welt, se Komisioni nuk ka fuqinë ligjore të garantojë investime private dhe se deklaratat e Trump janë keqinterpretime ose mbivlerësime politike.

Premtime për energji dhe tarifat e reja

Përveç investimeve, Trump pretendon se BE-ja ka rënë dakord të blejë energji amerikane me vlerë 750 miliardë dollarë, një shumë që përbën pothuajse dyfishin e importeve aktuale vjetore të energjisë të BE-së. Ekspertët thonë se SHBA-të nuk kanë kapacitet të mjaftueshëm për të përmbushur këtë furnizim, ndërsa disa komentues amerikanë e konsiderojnë deklaratën si një vetëpromovim elektoral i presidentit.

Ndërkohë, që nga e enjtja, një mbingarkesë prej 15% për shumicën e produkteve të BE-së, përfshirë edhe automjetet, pritet të hyjë në fuqi, duke rrezikuar përshkallëzimin e një lufte të re tregtare mes dy ekonomive më të mëdha të Perëndimit.

Çfarë pritet më tej?

Situata mbetet e paqartë. Marrëveshja paraprake u arrit në një takim mes Trump dhe presidentes së Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, në Skoci në fund të korrikut, por nuk ka ende asnjë dokument të firmosur që të përforcojë pretendimet e Trump.

Nëse BE nuk qartëson pozicionin e saj zyrtar, ndërsa SHBA nis me tarifat, marrëdhëniet transatlantike mund të hyjnë në një fazë të re përplasjesh ekonomike, që do të ndikojnë drejtpërdrejt tregjet globale, industrinë automobilistike dhe sektorin e energjisë.