Një studim i ri i gjerë gjenetik sugjeron se gjendje të ndryshme të shëndetit mendor kanë shumë më tepër të përbashkëta në nivel biologjik nga sa është besuar deri më tani, duke sfiduar ndarjen tradicionale të tyre në diagnoza të veçanta.

Studiues nga Universiteti i Kolorados Boulder dhe Mass General Brigham në Shtetet e Bashkuara analizuan ADN-në e më shumë se gjashtë milionë njerëzve, përfshirë mbi një milion individë të diagnostikuar me të paktën një çrregullim të shëndetit mendor. Gjetjet e studimit, të publikuara në revistën shkencore Nature, tregojnë se shumica e ndryshimeve gjenetike midis personave me dhe pa këto gjendje mund të shpjegohen nga vetëm pesë modele të gjera gjenetike.

Ekipi hulumtues analizoi 14 çrregullime psikiatrike dhe identifikoi 238 variante gjenetike që ndikojnë në zhvillimin dhe funksionimin e trurit. Bazuar në këto karakteristika të përbashkëta, gjendjet u grupuan në pesë kategori kryesore: çrregullime kompulsive si anoreksia nervore dhe çrregullimi obsesiv-kompulsiv; gjendje të brendshme si depresioni, ankthi dhe PTSD; çrregullime të përdorimit të substancave; çrregullime neurozhvillimore si autizmi dhe ADHD; si dhe një grup që përfshin çrregullimin bipolar dhe skizofreninë.

Veçanërisht domethënës ishte zbulimi se rreth 70% e sinjalit gjenetik të lidhur me skizofreninë është i përbashkët edhe me çrregullimin bipolar, dy gjendje që tradicionalisht janë trajtuar si shumë të ndryshme. “Gjenetikisht, pamë se ato janë më shumë të ngjashme sesa unike”, tha Andrew Grotzinger, profesor asistent i psikologjisë dhe neuroshkencës dhe autor korrespondues i studimit.

Sipas studiuesve, këto rezultate nuk nënkuptojnë ndryshime të menjëhershme në mënyrën e diagnostikimit, por mund të shërbejnë si bazë për përditësime të ardhshme të Manualit Diagnostikues dhe Statistikor të Çrregullimeve Mendore (DSM). Qëllimi afatgjatë është zhvillimi i trajtimeve më të integruara, që synojnë proceset e përbashkëta biologjike dhe jo vetëm simptomat e veçuara.

Studimi hedh gjithashtu dritë mbi faktin pse shumë pacientë marrin më shumë se një diagnozë gjatë jetës së tyre. Sipas të dhënave ekzistuese, mbi gjysma e personave me një çrregullim psikiatrik zhvillojnë të paktën një tjetër, ndërsa rreth 41% plotësojnë kriteret për katër ose më shumë diagnoza.

Ekspertët shpresojnë se këto gjetje do të çojnë drejt një kuptimi më të thellë të shëndetit mendor dhe, në të ardhmen, drejt trajtimeve më efektive dhe më pak të fragmentuara për miliona njerëz në mbarë botën.