Shtatëmbëdhjetë vjet pas shpalljes së pavarësisë, Kosova vazhdon të mbetet jashtë disa prej organizatave më të rëndësishme ndërkombëtare, duke u përballur me sfida të mëdha në arenën diplomatike. Me një numër të njohjeve që ka stagnuar në 117 shtete, vendi rrezikon të humbasë mbështetjen e disa prej aleatëve kyç në skenën globale.

Premtime të Mëdha, Realitet i Ndryshëm

Kur shpalli pavarësinë në vitin 2008, kryeministri i atëhershëm, Hashim Thaçi, premtoi njohje nga 193 shtete, duke e cilësuar këtë proces si një “mrekulli” në krahasim me republikat e tjera të dala nga ish-Jugosllavia. Megjithatë, deri më sot, kjo shifër mbetet larg realizimit.

Vitet e para pas shpalljes së pavarësisë ishin të suksesshme për Kosovën në aspektin e njohjeve ndërkombëtare, veçanërisht pas vendimit të Gjykatës Ndërkombëtare të Drejtësisë në vitin 2010 që konfirmoi vlefshmërinë e shpalljes së pavarësisë. Por, intensiteti i njohjeve ka rënë ndjeshëm që nga viti 2015. Shteti i fundit që njohu Kosovën ishte Izraeli në vitin 2021, si pjesë e Marrëveshjes së Uashingtonit mes Kosovës dhe Serbisë.

Humbja e Terrenit Diplomatik

Ekspertët e marrëdhënieve ndërkombëtare thonë se Kosova ka dështuar të diversifikojë strategjinë e saj diplomatike. Aidan Hehir nga Universiteti Westminster në Londër thekson se Prishtina është fokusuar kryesisht në Shtetet e Bashkuara dhe nuk ka bërë përpjekje të mjaftueshme për të ndërtuar marrëdhënie me vendet e Lindjes së Mesme apo Afrikës, të cilat mund të jenë vendimtare për njohjet e ardhshme.

Në anën tjetër, Serbia ka zhvilluar një fushatë agresive për të bindur disa shtete që të tërheqin njohjet e tyre për Kosovën. Autoritetet serbe pretendojnë se kanë arritur të bindin disa vende, përfshirë Gana, Madagaskari dhe Burundi, që të rishqyrtojnë qëndrimin e tyre ndaj pavarësisë së Kosovës.

Mosnjohjet brenda BE-së dhe Skepticizmi në Rritje

Pesë vende të Bashkimit Evropian – Spanja, Greqia, Rumania, Sllovakia dhe Qipro – ende nuk e kanë njohur Kosovën, duke e bërë të pamundur për vendin të ketë një rrugë të qartë drejt integrimit evropian. Hungaria, një vend që e ka njohur pavarësinë e Kosovës, është bërë më proserbe dhe ka mbështetur interesat e Serbisë në arenën ndërkombëtare.

Gëzim Krasniqi nga Universiteti i Edinburgut thekson se përtej numrit të njohjeve, Kosova duhet të fokusohet në ruajtjen e marrëdhënieve me aleatët ekzistues dhe të sigurojë mbështetje për anëtarësimin në organizata ndërkombëtare, siç është Këshilli i Evropës.

Diplomacia e Kosovarëve në Vështirësi

Pavarësisht sfidave, Qeveria e Kosovës nuk ka dhënë detaje për strategjitë e saj lobuese për të siguruar njohje të reja. Ministria e Punëve të Jashtme dhe Diasporës nuk iu përgjigj kërkesës së Radios Evropa e Lirë për informata rreth aktiviteteve të saj diplomatike.

Kryeministri Albin Kurti, në një intervistë për Top Channel, ka pranuar se nuk ka pasur njohje të reja gjatë katër viteve të fundit, por ka theksuar se ai nuk ka premtuar rritje të numrit të njohjeve.

E Ardhmja: Dialogu me Serbinë si Kusht Kyç

Ekspertët paralajmërojnë se e ardhmja diplomatike e Kosovës është e ndërlidhur me dialogun me Serbinë. Bashkimi Evropian e ka vendosur normalizimin e marrëdhënieve si kusht për integrimin evropian të të dyja vendeve. Ndërkohë, Kosova mbetet e përjashtuar nga UNESCO, Interpoli dhe disa organizata të tjera të rëndësishme ndërkombëtare.

Në një situatë ku tensionet në veri të Kosovës dhe krizat globale po tërheqin vëmendjen e bashkësisë ndërkombëtare, Kosova duhet të gjejë mënyra të reja për të fituar mbështetje dhe për të siguruar njohje të reja. Në të kundërtën, vendi rrezikon të mbetet në harresë diplomatike, me një të ardhme të pasigurt në skenën ndërkombëtare.