Reforma e bashkimit të ujësjellësve në Shqipëri, e nisur në vitin 2022 dhe që vazhdon edhe sot, ka treguar rezultate pozitive sipas raportit të fundit nga Enti Rregullator i Ujit (ERRU). Raporti i performancës për vitin 2023 tregon një përmirësim të ndjeshëm në treguesit financiarë të sektorit.
Përmirësimet në Performancën Financiare
Sipas ERRU, treguesit e mbulimit të kostove për operim dhe mirëmbajtje (O&M) kanë pësuar një rritje prej 10.2% krahasuar me vitin 2022. Po ashtu, treguesi i mbulimit të kostove totale është rritur me 6.0%. Kostot e operimit dhe mirëmbajtjes kanë rënë me rreth 1.048 miliard lekë, që përfaqëson një ulje prej 9%. Kjo është kryesisht për shkak të rënies së konsiderueshme të kostove të energjisë elektrike me 1.469 miliard lekë (-38%). Megjithatë, kostot e punës janë rritur me 13.2% ose 646.2 milion lekë, si pasojë e rritjes së pagave nga qeveria.
Problematika e Ujit pa Të Ardhura
Edhe pse reforma ka sjellë përmirësime, një problem i madh mbetet niveli i lartë i ujit pa të ardhura, që është 64.7%. Ky tregues kërcënon qëndrueshmërinë e shoqërive rajonale dhe atyre ekzistuese në sektor. ERRU rekomandon fokusimin në reduktimin dhe eliminimin e lidhjeve të paligjshme si dhe të humbjeve fizike. Instalimi i matësve të mëdhenj të ujit në burime dhe për konsumatorët privat është thelbësor për një vlerësim real të gjendjes dhe hartimin e planeve për reduktimin e humbjeve.
Rekomandime dhe Hapat në Vazhdim
Raporti thekson rëndësinë e bilanceve të ujit për të përcaktuar gjendjen reale të kërkesës për ujë dhe për të hartuar plane për reduktimin e humbjeve dhe mbrojtjen e burimeve. Shoqëritë duhet të përqendrohen në trajtimin e humbjeve administrative që pengojnë rikuperimin e të ardhurave dhe të kërkojnë zgjidhje teknike me kosto të përballueshme për rehabilitimin e rrjetit dhe reduktimin e humbjeve reale.
ERRU vazhdon të monitorojë dhe të mbështesë përpjekjet për përmirësimin e sektorit të ujësjellësve, duke pasur parasysh se reforma ka bërë përparime të dukshme, por edhe përballjet me sfida të rëndësishme që kërkojnë vëmendje dhe veprim të menjëhershëm.
