Më 28 Nëntor 1912, Shqipëria shpalli Pavarësinë nga Perandoria Osmane, një ngjarje historike që shënoi një kthesë të madhe për vendin pas pesë shekujsh pushtimi. Ky akt çlirimi u realizua në Vlorë, ku përfaqësuesit e të gjitha krahinave shqiptare, nën udhëheqjen e Ismail Qemalit, ngritën Flamurin Kombëtar dhe shpallën Pavarësinë e Shqipërisë. Ky moment i lavdishëm hapte rrugën për krijimin e shtetit të pavarur dhe për ndërtimin e institucioneve të tij, përfshirë ato monetare dhe bankare.
Një nga prioritetet kryesore të qeverisë së parë shqiptare, e udhëhequr nga Ismail Qemali, ishte ngritja e një banke emetimi dhe krediti që do të zhvillonte veprimtarinë në përputhje me normat e bankave kombëtare të shteteve evropiane. Ismail Qemali e shihte Bankën Kombëtare si një institucion financiar të rëndësishëm, i cili nuk vetëm që do të ndihmonte në zhvillimin ekonomik të vendit, por do të ishte një shtyllë e rëndësishme në stabilizimin e shtetit të ri shqiptar. Ai e përshkruante Bankën Kombëtare si “…e dyta fitore pas lirisë”.
Përkujtimi i këtij momenti të rëndësishëm ka vazhduar edhe pas një shekulli. Në vitin 2012, për të shënuar 100-vjetorin e Shpalljes së Pavarësisë, Banka e Shqipërisë emetoi një seri monedhash përkujtimore, të cilat përmbajnë simbole të kësaj ngjarjeje historike. Ato përfshijnë portretin e Ismail Qemalit, Deklaratën e Shpalljes së Pavarësisë, shqiponjën dykrenare të flamurit të ngritur më 28 Nëntor 1912, si dhe dy duar të bashkuara, simbol i Besëlidhjes Shqiptare të vitit 1878. Monedhat janë të disponueshme për shitje në Dyqanin e Muzeut të Bankës së Shqipërisë.
