11.5 C
Tiranë
Tuesday, January 27, 2026
spot_img

Zbulohet shkaku i “Mospërputhjes së Madhe” në kores së Tokës: Erëzimi akullnajor ka zhdukur kilometrat e shkëmbinjve të lashtë

Shkencëtarët sapo kanë dhënë një përgjigje për një nga misteret më të mëdha gjeologjike të kohës sonë — mungesën e një pjese të madhe të kores së Tokës, të njohur si “Mospërputhja e Madhe”. Ky fenomen u vu re për herë të parë në vitin 1869 në Kanionin e Madh të Arizonës dhe është i lidhur me boshllëqet në të dhënat sedimentare, ku mosha e shkëmbinjve ndryshon ndjeshëm.

Sipas një studimi të ri të udhëhequr nga Dr. Brenhin Keller nga Qendra e Gjeokronologjisë në Berkeley, arsyeja kryesore për këtë mungesë është erozioni i thellë i shkaktuar nga akullnajat gjatë periudhës së njohur si “Toka në formë topi dëbore”, kur planeti ishte pothuajse krejtësisht i mbuluar me akull.

Ekspertët vlerësojnë se rreth 3-5 kilometra shkëmbinj sedimentarë janë gërryer dhe zhdukur nga sipërfaqja globale gjatë kësaj periudhe, duke lënë një boshllëk të madh në regjistrat gjeologjikë. Kjo sasi e humbur përbën rreth një miliard kilometra kub material, një volum i jashtëzakonshëm që shpjegon mungesën e dëshmive të pritura në shtresat sedimentare të Tokës.

Studimi gjithashtu ofron prova të forta nga izotopet e hafniumit dhe oksigjenit në kristalet e shkëmbinjve, që konfirmojnë gërryerjen në temperatura shumë të ulëta, tipike për epokën akullnajore.

Një tjetër implikim i rëndësishëm i kësaj zbulimi është shpjegimi pse kratere asteroidësh më të vjetër se 700 milionë vjet janë shumë të rrallë — shumë prej tyre janë zhdukur nga proceset e gërryerjes së fortë.

Sa i përket vendndodhjes aktuale të këtyre shkëmbinjve të zhdukur, shkencëtarët argumentojnë se ata janë transportuar dhe depozituar në shtresat sedimentare të fundeve detare nga erozioni i akullnajat.

Ky zbulim ndryshon rrënjësisht kuptimin tonë për historinë gjeologjike të Tokës dhe tregon fuqinë e jashtëzakonshme të proceseve natyrore në modelimin e sipërfaqes planetare.

Artikuj të Tjera

Komento

Ju lutemi shkruani komentin tuaj!
Ju lutem shkruani emrin tuaj këtu

POSTIMET E FUNDIT

Isa Myzyraj: “Mazhoranca na theu besimin”, thirrje deputetëve: “Mos e votoni projektligjin për shpifjen”

0
Isa Myzyraj akuzon mazhorancën për thyerje besimi: Thirrje deputetëve të mos votojnë projektligjin për shpifjen Gazetari Isa Myzyraj ka akuzuar mazhorancën qeverisëse për thyerje të...

I shpallur në kërkim ndërkombëtar për vrasje të trefishtë, arrestohet në Tiranë 52-vjeçari nga...

0
Një person i shpallur në kërkim ndërkombëtar për vrasje të trefishtë në Maqedoninë e Veriut është arrestuar në Tiranë, pas disa muajsh hetime dhe...

DJ Onno konfirmon romancën me Gretën: “Po, jemi bashkë”, lidhja që ndezi rrjetin në...

0
Selin Bollati dhe Greta Kazazi janë kthyer në dy nga banoret më të përfolura të këtij edicioni të “Big Brother VIP Albania”, jo vetëm...

Kim Kardashian rrëfen si përdori Britney Spears për famë: “Fama ishte gjithçka që doja”

0
Kim Kardashian ka bërë një rrëfim të pazakontë nga vitet e para të përpjekjeve të saj për famë, gjatë një bisede në podkastin “Khloé...

Horoskopi ditor, e Martë, 27 Janar 2026

0
♈ Dashi Ditë reflektimi. Merrni kohë për të menduar para se të veproni. ♉ Demi Qëndrueshmëri dhe siguri. Çështjet praktike marrin drejtim pozitiv. ♊ Binjakët Komunikimi sjell zgjidhje. Një...