22.5 C
Tiranë
Tuesday, April 28, 2026
spot_img

Zbulohet shkaku i “Mospërputhjes së Madhe” në kores së Tokës: Erëzimi akullnajor ka zhdukur kilometrat e shkëmbinjve të lashtë

Shkencëtarët sapo kanë dhënë një përgjigje për një nga misteret më të mëdha gjeologjike të kohës sonë — mungesën e një pjese të madhe të kores së Tokës, të njohur si “Mospërputhja e Madhe”. Ky fenomen u vu re për herë të parë në vitin 1869 në Kanionin e Madh të Arizonës dhe është i lidhur me boshllëqet në të dhënat sedimentare, ku mosha e shkëmbinjve ndryshon ndjeshëm.

Sipas një studimi të ri të udhëhequr nga Dr. Brenhin Keller nga Qendra e Gjeokronologjisë në Berkeley, arsyeja kryesore për këtë mungesë është erozioni i thellë i shkaktuar nga akullnajat gjatë periudhës së njohur si “Toka në formë topi dëbore”, kur planeti ishte pothuajse krejtësisht i mbuluar me akull.

Ekspertët vlerësojnë se rreth 3-5 kilometra shkëmbinj sedimentarë janë gërryer dhe zhdukur nga sipërfaqja globale gjatë kësaj periudhe, duke lënë një boshllëk të madh në regjistrat gjeologjikë. Kjo sasi e humbur përbën rreth një miliard kilometra kub material, një volum i jashtëzakonshëm që shpjegon mungesën e dëshmive të pritura në shtresat sedimentare të Tokës.

Studimi gjithashtu ofron prova të forta nga izotopet e hafniumit dhe oksigjenit në kristalet e shkëmbinjve, që konfirmojnë gërryerjen në temperatura shumë të ulëta, tipike për epokën akullnajore.

Një tjetër implikim i rëndësishëm i kësaj zbulimi është shpjegimi pse kratere asteroidësh më të vjetër se 700 milionë vjet janë shumë të rrallë — shumë prej tyre janë zhdukur nga proceset e gërryerjes së fortë.

Sa i përket vendndodhjes aktuale të këtyre shkëmbinjve të zhdukur, shkencëtarët argumentojnë se ata janë transportuar dhe depozituar në shtresat sedimentare të fundeve detare nga erozioni i akullnajat.

Ky zbulim ndryshon rrënjësisht kuptimin tonë për historinë gjeologjike të Tokës dhe tregon fuqinë e jashtëzakonshme të proceseve natyrore në modelimin e sipërfaqes planetare.

Artikuj të Tjera

Komento

Ju lutemi shkruani komentin tuaj!
Ju lutem shkruani emrin tuaj këtu

POSTIMET E FUNDIT

Vlorë/ Alarm në Hidrovor: Konstatohet prani gazi, zona rrethohet me masa sigurie

0
Një situatë shqetësuese është raportuar në zonën e pyllit të Hidrovorit në Akërni, ku është konstatuar prani gazi në nëntokë, duke çuar në vendosjen...

Maliqi sulmon vendimin për Kuçovën: “Duhej shkarkuar dhe përballur me drejtësinë”

0
Deputeti Lefter Maliqi ka reaguar ashpër pas vendimit të Gjykatës së Lartë lidhur me çështjen e mandatit të kryebashkiakut të Kuçovës, Kreshnik Hajdari, duke...

Vizita e Mbretit Charles III në SHBA, mes simbolikës historike dhe sfidave diplomatike

0
Vizita shtetërore e Charles III dhe Camilla në Shtetet e Bashkuara po konsiderohet një moment kyç për marrëdhëniet anglo-amerikane, në një kohë simbolike që...

Sulm kibernetik masiv trondit futbollin botëror, publikohen mijëra të dhëna konfidenciale

0
Një nga shkeljet më të mëdha të sigurisë digjitale në historinë e sportit ka goditur futbollin ndërkombëtar, duke ekspozuar mbi 150 mijë dokumente personale...

Ngërç për presidentin në Kosovë, LVV akuzon opozitën për mungesë propozimesh

0
Çështja e zgjedhjes së presidentit në Kosovë vijon të mbetet e bllokuar, për shkak të mungesës së një marrëveshjeje mes forcave politike. Deputetja e Lëvizja...