Sllovenët iu drejtuan sot kutive të votimit për një referendum vendimtar, i cili do të përcaktojë fatin e ligjit që legalizon vdekjen e asistuar – një prej çështjeve më të debatueshme etike në Evropë. Ligji, i miratuar nga Parlamenti në korrik dhe i mbështetur nga referendumi i vitit 2024, rrezikon tani të pezullohet pasi një grup civil, i mbështetur nga Kisha Katolike dhe opozita konservatore, arriti të mbledhë mbi 46,000 nënshkrime për një rivotim.
Nëse shumica e votuesve – duke përfaqësuar të paktën 20% të elektoratit prej 1.7 milion personash – nuk e refuzojnë ligjin, ai do të hyjë në fuqi brenda këtij viti.
Qytetarët të ndarë: ‘E drejtë njerëzore’ apo ‘cenim i dinjitetit’?
Pasi hodhën votën, shumë qytetarë nuk ngurruan të shprehnin publikisht qëndrimet e tyre.
“Mendoj se është e drejtë që secili të vendosë vetë kur ka dhimbje të padurueshme ose një sëmundje të pashërueshme. Askush nuk duhet të detyrohet të vuajë pafund, ndaj votova pro,” tha një votuese në Lubjanë.
Nga ana tjetër, kishte edhe ata që kundërshtuan vendosmërisht ligjin.
“Eutanazia nuk është zgjidhje. Ne duhet të mbrojmë jetën, jo të heqim dorë prej saj,” u shpreh një qytetar tjetër pas votimit.
Çfarë parashikon ligji?
Sipas legjislacionit të ri:
• Vdekja e asistuar do t’u lejohet pacientëve me sëmundje terminale.
• Ndihma për të vdekur mund të jepet nëse vuajtja është e padurueshme dhe opsionet mjekësore janë shteruar.
• Procedura mund të aplikohet edhe kur trajtimi nuk ofron më mundësi reale shërimi apo përmirësimi.
Kryeministri Robert Golob u ka bërë thirrje votuesve të mbështesin ligjin, duke e cilësuar atë si “akt human dhe respekt për dinjitetin e njeriut”.
Kisha Katolike: “Kundër themeleve të moralit”
Kisha Katolike e Sllovenisë e ka kundërshtuar fort ligjin, duke deklaruar se vdekja e asistuar “bie ndesh me themelet e Ungjillit, ligjin natyror dhe dinjitetin njerëzor”. Opozita konservatore e quan rregulloren “rrëshqitje të rrezikshme”.
Sllovenia do të bashkohej me vende si Holanda, Belgjika, Austria dhe Zvicra – ku eutanazia ose asistenca mjekësore për të vdekur është e ligjshme – nëse ligji mbështetet edhe një herë nga votuesit.
Rezultatet pritet të ndikojnë ndjeshëm jo vetëm politikën e brendshme, por edhe debatin më të gjerë evropian mbi të drejtën për t’i dhënë fund jetës me dinjitet.
