PRISHTINË – Të dhënat për nëntëmujorin e parë të vitit 2025 nxjerrin në pah një situatë shqetësuese në fushën e shëndetit mendor në Kosovë, me 13 vetëvrasje të raportuara dhe mijëra kërkesa për ndihmë nga personat me mendime suicidale.

Sipas Policisë së Kosovës, vetëvrasjet ndodhin për shkak të një kombinimi faktorësh ekonomikë, socialë dhe psikologjikë, duke përfshirë çrregullimet mendore dhe mungesën e mbështetjes emocionale. Qendra për parandalimin e vetëvrasjes “Linja e Jetës” raportoi 800 thirrje për ndihmë, 3–4 mijë biseda online dhe 160 thirrje të humbura vetëm gjatë nëntë muajve të parë të vitit të kaluar.

Drejtori i Klinikës së Psikiatrisë në QKUK, Faton Kutllovci, ka theksuar se trajtimi i rasteve me ide suicidale bëhet me kujdes të veçantë dhe sipas vlerësimit profesional. Ai ka apeluar që raportimi mediatik i rasteve të vetëvrasjes të bëhet me përgjegjësi, duke shmangur detajet që mund të nxisin efektin “copycat”, ku personat në gjendje të brishtë emocionalisht mund të imitojnë rastet e publikuara.

Kutllovci ka vënë në dukje se problemi i shëndetit mendor përkeqësohet edhe nga stigma sociale dhe këshillat jo të sakta nga farmacistët, që mund të çojnë në ndërprerjen e terapisë. Ai shtoi se ligji aktual për shëndetin mendor ka mangësi, ndërsa një draft i ri tashmë është në fazën e konsultimeve publike.

Ndërkaq, drejtori i “Linja e Jetës”, Bind Skeja, ka paralajmëruar për sfidat financiare dhe mungesën e stafit, duke shkurtuar orarin e shërbimit nga 18:00 deri në 22:00, periudhë kur pranohet numri më i madh i thirrjeve. Ai gjithashtu ka theksuar mungesën e një strategjie kombëtare për parandalimin e vetëvrasjes dhe nevojën për bashkëpunim më të ngushtë me institucionet shtetërore.

Ekspertët nënvizojnë se nevoja për ndërhyrje të shpejtë, investim në shërbime të shëndetit mendor dhe një raportim mediatik të kujdesshëm është vendimtare për të parandaluar humbjen e jetëve dhe për të mbështetur personat në gjendje të brishtë psikologjike.