Qasja e Donald Trump ndaj luftës në Ukrainë vazhdon të ngjallë konfuzion dhe dyshime të thella, teksa administrata e tij lëshon deklarata kontradiktore që shpesh i ngjajnë më shumë lëvizjeve taktike sesa një strategjie të qartë gjeopolitike. Dikur duke i shtruar Putinit tapetin e kuq në Alaska, më pas duke njoftuar sanksione të forta që synonin të paralizonin eksportet ruse të naftës, e madje duke mos përjashtuar furnizimin e Kievit me raketa Tomahawk — Trump duket se lëviz sipas rrymës së interesave të momentit. Dhe pastaj, papritur, del me një “plan paqeje” që është pothuajse një kopje e kërkesave më maksimale të Kremlinit, duke i dhënë Zelensky-t vetëm gjashtë ditë ultimatum për pranim.
Në këtë tabllo të paqartë, një rol të veçantë luan Sekretari i Shtetit Marco Rubio. Me tone të ulëta, ai i pranon senatorëve republikanë skeptikë se plani i biznesmenit Steve Witkoff — i cili po vepron si negociator i administratës — është në thelb lista e dëshirave të Putinit. Publikisht, megjithatë, Rubio tërhiqet dhe pretendon se plani është hartuar “duke marrë në konsideratë diskutimet me ukrainasit”. Ky lëvizje është më shumë mbrojtje personale sesa interes shtetëror: Rubio shikon karrierën e tij politike, duke kujtuar fatin e Nikki Haley-t, e cila pagoi shtrenjtë guximin për të sfiduar Trumpin në zgjedhjet republikane të vitit 2024.
Tym, pasqyra dhe mantra e një njeriu: paraja
Në thelb, ndryshimi i shpeshtë i qëndrimeve është vetëm iluzion. Busulla e vetme e Trump është paraja dhe interesi personal. Zelensky ka plot arsye për të qenë i shqetësuar: rrethi i ngushtë i Trumpit — nga zv.presidenti Vance, tek shefi i Pentagonit Hegseth dhe negociatori Witkoff — nuk udhëhiqet nga vlerat liberale perëndimore. Për këtë grup, agresori dhe i sulmuari nuk trajtohen as si të barabartë; përkundrazi, ata kanë treguar shpesh simpati të hapura ndaj Putinit.
Në ditët që vijnë, shpresa e vetme e Ukrainës është të arrijë disa modifikime të planit Witkoff — ose të mbështetet te solidariteti evropian, i cili deri tani ka qenë më konsekuent se Shtëpia e Bardhë.
Pse Trump i qëndron Putinit? Arsyet janë të vjetra — dhe shumë të qarta
Trump nuk ka asnjë interes të ruajë aleancën e SHBA-së me Evropën. Që në fillim ai e ka parë kontinentin si rival ekonomik dhe politik, jo si partner strategjik. Në teorinë e tij të botës, Amerika duhet të ndajë planetin në “zona influence” me Putinin dhe Xi Jinping — një botë e rrezikshme, ku vlerat demokratike zbehen përballë marrëveshjeve të biznesit të madh.
Në këtë kuadër, Rusia nuk është armik: është partner potencial. Një Rusi që del nga izolimi ndërkombëtar është një mundësi e artë biznesi për Trump, familjen e tij dhe bashkëpunëtorët. Një partner i cinik sa ai vetë.
Dhe mbi të gjitha, Trump është i fiksuar me idenë se historia duhet ta kujtojë si “Paqebërësin e Madh”. Në këtë mit vetjak, ai kërkon të lërë pas Barack Obamën e urryer, duke marrë meritat për ndalimin e luftës — edhe nëse kjo “paqë” nënkupton kapitullimin e Ukrainës dhe destabilizimin e mëtejshëm të Evropës.
Sepse për Trump, e rëndësishme është që të shtënat të pushojnë për një moment, që ai të marrë lavdinë. Ajo që ndodh pas asaj dite, nuk është më puna e tij.
